Breinvrijen met Kees van Kooten

Vier minuten mocht hij voorlezen. Ogenblikkelijk pakte hij het boekje uit de handen van Matthijs van Nieuwkerk en begon te bladeren. ‘Weet je uit je hoofd waar het staat?’ vroeg Matthijs nog. Een overbodige vraag. Net zoals een moeder alles van haar kind weet, weet een schrijver alles van zijn boek. Ook Kees van Kooten. ‘Jawel,’ zei hij. ‘Ik heb het zelf grijs gelezen, ik werd er zo opgewonden van zelf,’ bekent hij.

Hij bladert even, vindt dan de juiste pagina en begint met lezen. In de studio wordt het meteen stil. Kees van Kooten die voorleest op nationale televisie. Op Twitter is hij meteen het gespreks- onderwerp van de avond en er spreekt uit ieder berichtje van honderdveertig tekens bewondering voor de man. Zijn rake intonatie, zijn prettige stem en de humor waarmee hij leest, worden geroemd. Het gedeelte dat hij voorleest uit zijn Boekenweekgeschenk ‘De Verrekijker’ gaat over het dubbelspel. In de studio luisteren ze aandachtig naar Kees, die een ouderwets maar sfeervol beeld schetst. Er komen prachtige zinnen uit zijn mond, die eigenlijk te lang zijn om dat stempel te krijgen.

Toch zijn ze zo mooi en goed gevonden, dat niemand daarover valt. Af en toe kijkt hij op uit zijn boek, wijst hij met een vinger om zijn woorden kracht bij te zetten. De humor die uit sommige zinnen spreekt, lijkt er onbewust te zijn ingegleden, wat het nog mooier maakt. En terwijl hij leest, zie je hoe hij van de woorden geniet. Het maakt niet uit dat hij het al tachtig keer gelezen heeft, hij verliest zichzelf er steeds opnieuw in en brengt het verhaal daardoor zo realistisch dat je zweert dat je er zelf bij was toen dat dubbelspel uitgevonden werd.

Vermakelijke, zeldzaam mooie televisie. Toch steekt er iets, want behalve de lovende woorden die de avond proberen te beschrijven,  doemt ook het woord ‘ouderwets’ op. Dertien minuten praat Matthijs met Kees van Kooten. Vier daarvan worden door Kees benut om voor te lezen en het publiek te ontroeren, aan het lachen te maken en mee te slepen in het verhaal. Literaire erotiek, en dat zonder dat er seks aan te pas komt. Hij beschrijft het uitzonderlijk goed, zelfs het jongere publiek lacht. Het verschil tussen vierentwintig en eenenzeventig lijkt voor het eerst klein en onbenullig. Twitter juicht.

‘Kees van Kooten, wel vier minuten bij De Wereld Draait Door!’ ‘Meesterlijk verhaal voor het slapengaan’ en  ‘Een genot om naar te luisteren, zeer indrukwekkende voordracht!’ Toch steekt er iets, want de tweets die de vier minuten in hun complimenten betrekken, zijn overduidelijk in de meerderheid. Blijkbaar is het een hele prestatie om als schrijver vier minuten lang op nationale televisie iets uit je eigen boek voor te kunnen lezen. Iets om trots op te zijn, iets dat indruk maakt op Nederlandse lezers, want het is ouderwets.

En dat is het. Vier minuten voorlezen op televisie, wordt beschouwd als lang. De minuten waarin Kees voorlas, maakten pijnlijk duidelijk hoe zeldzaam dit soort momenten nog zijn. Deze generatie leeft, al chips consumerend, op oppervlakkige programma’s waarin de humor geforceerd is en de eventuele diepgang nooit zo ongedwongen en echt als het televisiemoment van Kees van Kooten gisteravond.

Lachen om zijn advies om samen met je geliefde te lezen, breinvrijen, en daarna vier minuten voorgelezen worden uit de mond van een groot schrijver. Een televisiemoment om te koesteren, maar helaas vooral omdat deze generatie niet langer op literaire televisie zit te wachten.

Gepubliceerd door

Rosalinde Markus

Rosalinde Markus (1994) is communicatiestudente en heeft al zolang ze zich kan herinneren een passie voor schrijven. Haar blog is een openbaar notitieboekje over schrijven, bloggen, creativiteit en wat haar opvalt in het communicatievak. Ook is ze hoofdredacteur van online literair tijdschrift Lood.

  • joten

    ik weet niet of het met literaire tv te maken heeft, ik denk eerder aan geduld of zo. alles moet nu toch heel snel gaan? en alhoewel we heel veel middelen hebben om te communiceren gebeurd het al langs om minder. de meeste mensen praten gewoon naast elkaar, kunnen gewoon niet meer luisteren denk ik.

  • Tja, we vinden alles al snel heel mooi, maar nog sneller haken we verveeld weer af. Meestal omdat we bang zijn dat er op hetzelfde moment ergens iets moois is wat we dreigen te missen. We genieten niet, we consumeren niet, we proberen alleen maar alles bij te houden. En dat ik onmogelijk, en geeft aldus permanente onrust.

  • Dat is ook een manier om het te bekijken, nu je het zegt. En als we alles willen bijhouden, hebben we ook geen tijd om vier minuten naar Kees van Kooten te gaan kijken. Gemiste kans. 😉

  • Eens. Graag meer van dit soort tv.
    Kees van Kooten is geweldig, ben altijd een fan geweest, van het Simplistisch Verbond met Wim de Bie samen en van zijn boeken.
    Zijn humor, scherpzinnigheid en – bij het ouder worden – ook zijn mildheid doen weldadig aan.
    En, ook niet onbelangrijk in deze tijd: hij blijft beschaafd.
    Een heer.
    Chapeau.