Framing: bezoek een uitzending en zie hoe beelden live worden vertekend

‘Laat het me weten als het saai is, dan doe ik beter mijn best. Niet gapen, dat vind ik echt niet leuk,’ zegt Matthijs van Nieuwkerk. Terwijl ik naar mijn plaats loop, kijk ik naar de studio. Het is kleiner dan ik verwachtte. De muren zijn vertrouwd felrood en overal staan camera’s. Boven autocue hangt een digitale klok die aangeeft over hoeveel minuten we live gaan. De hand van de cameraman gaat omhoog. ‘Vijf, vier, drie, twee, één..’ Een rood lampje springt aan. ‘Dit is De Wereld Draait Doorrr!’

Tijdens de uitzending gebeurt er van alles. Er staan cameramannen op verschillende plekken, camera’s worden rondgereden en komen heel dichtbij om in te zoomen op gasten. Rode lampjes branden en foto’s worden op grote schermen geprojecteerd. De sfeer in de studio is intiem en geen moment komt het bij me op dat er op dit moment anderhalf miljoen mensen kijken. De gasten aan tafel lijken er ook geen last van te hebben. Als een introductiefilmpje wordt afgespeeld, staan de gasten die net geweest zijn op en schuiven nieuwe gasten aan.

Er worden gesprekken gevoerd over de film Aanmodderfakker, personen die het verschil hebben gemaakt en ouderwetse televisie. De vijftig minuten zijn zo voorbij. Ik blijf bij de bar hangen om ook de live-uitzending van Pauw bij te wonen. Ook die studio is intiem, sfeervol. De lichten zijn gedimd en op de achtergrond klinkt zachtjes jazzmuziek. Rondom het podium waar Pauw straks met zijn gast zit, staan fauteuils. ‘Met hoeveel zijn jullie?’ ‘Tien.’ ‘Ga daar maar zitten.’

Pauw6okt

We stappen voorzichtig over de camerarails heen en zakken weg in de zachte stoelen. Vlak voor de uitzending begint, valt me op dat iedereen achter Pauw en de stoel van de gast zit. De stoelen tegenover Pauw, waar de camera’s toch niet komen, zijn leeg. Framing. Het woord komt ineens naar boven. Tijdens colleges hebben we weleens discussies over het plaatsen van bepaalde foto’s en waarom juist de ene foto wel gepubliceerd wordt en een andere foto niet. Er wordt een beeld mee gecreëerd, soms een werkelijkheid mee vertekend.

Dit is ook framing, maar dan andersom. Op televisie lijkt de studio heel vol, terwijl de studio in het echt behoorlijk leeg was. Door bezoekers op de juiste plekken te zetten, werd de indruk gewekt dat het vol zat. Door een bepaalde hoek van de studio niet te filmen, hoeft niemand te weten dat er te weinig interesse was om de studio vol te krijgen. Beelden niet inzetten om te laten zien wat er ontbreekt, maar vooral wat er wel is. Het publiek zit er wel, kijk maar, dáár.

Het is niet per se nieuw, maar als kijker realiseer je je het vaak niet. Framing is nodig. Net zoals een foto bij een opiniestuk kan helpen om de lezer in een bepaalde hoek te duwen, helpt framing televisieprogramma’s om de kijker te laten geloven dat het een fantastisch programma is. Dat is niet erg, zolang we ons er maar bewust van zijn dat het gebeurt. Het bezoeken van een live-uitzending waarbij lang niet alle stoelen gevuld zijn, helpt daarbij.

Na gesprekken over ongelukken in formule 1 races, Koerdische demonstranten, corruptie en het drama in Haaksbergen is Pauw afgelopen. Ik drink het laatste restje van mijn wijn op en neem afscheid van de heerlijke stoel. Jeroen Pauw verlaat de studio als eerste, ik kijk nog een laatste keer rond voor ik de deur uitloop. Het kijkje achter de schermen bij De Wereld Draait Door en Pauw is vermoeiend. Er is zoveel te zien, er zijn zoveel nieuwe indrukken, maar het is absoluut de reis naar Amsterdam waard.

Om te zien wat er gebeurt. Wat er te zien is. En vooral wat niet.

Deze blogpost is geschreven als onderdeel van de Blog NL Maand #6.

Gepubliceerd door

Rosalinde Markus

Rosalinde Markus (1994) is communicatiestudente en heeft al zolang ze zich kan herinneren een passie voor schrijven. Haar blog is een openbaar notitieboekje over schrijven, bloggen, creativiteit en wat haar opvalt in het communicatievak. Ook is ze hoofdredacteur van online literair tijdschrift Lood.