Het papieren schuldgevoel bestaat niet

Twee dagen. Achtenzeventig uur. Het aantal minuten en seconden wist ik nog net niet. Terwijl we de Belgische grens naderden, zag ik de streepjes die de signaalsterkte aangaven verminderen, en nam het onrustige gevoel toe. Ik zei tegen mezelf dat het niet uitmaakte. Dat ik gewoon een internetkind was, opgegroeid in hevige digitalisering waaraan ik onmogelijk kon ontsnappen. Toch leek achtenzeventig uur onoverkoombaar lang. Wat wil je, als informatie obsessief persoon?

Een paar maanden geleden schreef blogger Ernst-Jan Pfauth een indrukwekkend en provocerend manifest over hoe de ideale krant eruit zou zien.  ‘Wat we van een nieuwe krant willen,’ doopte hij het. Hij wil een krant die openlijk twijfelt, laat zien waarom hun stukken de moeite waard zijn, haar abonnees de informatie vrij laat delen, investeert in vernieuwing, ons het woord geeft en vermaak en oplossingen biedt.

Een hoop mooie punten, met idealen die zo’n nieuwe krant zeker zou moeten nastreven. Toch bracht een ideaal me aan het twijfelen. Zijn allereerste zelfs. ‘Minder,’ heette het, waarin hij het ‘papieren schuldgevoel’ omschreef waar zijn generatie volgens hem aan lijdt. Zo’n papieren schuldgevoel dat dagelijks op de mat valt is ouderwets, en dat wil zijn generatie niet.

StapelKranten

Terwijl het Belgische landschap met haar dichtbegroeide bossen en uitgestrekte heuvels aan me voorbij trok, keek ik naar de twee kranten die in mijn handen lagen. De krant van de dag ervoor, en van de dag zelf. Vellen bedrukt papier waar ik me twee dagen lang aan vastklampte, omdat ik in die achtenzeventig uur geen internet of een televisie had. En dat betekende geen nieuws.

De papieren versie en de digitale versie van een krant vullen elkaar aan. Het internet vervangt het papier niet, maar plaatst stukken die te kort, te snel verouderd of te subjectief zijn om af te drukken. Het papier is voorbehouden voor langere, diepgaande stukken die ik vanaf een scherm niet zou kunnen lezen, hoe interessant of goed geschreven ze ook zijn.

Het papieren schuldgevoel waar Ernst-Jan het over heeft, bestaat dan ook niet. Papier en internet zijn twee verschillende media met elk een andere gebruiksaanwijzing. Zeggen dat het een de ander kan vervangen, is te simpel. Die twee kranten voorzagen me twee dagen lang in mijn dagelijkse nieuwsbehoefte – zij het met verouderd nieuws. Heerlijk. En waar was het internet? Offline.

Als we al van een papieren schuldgevoel zouden kunnen spreken, vraag me af of er inmiddels niet gewoon een ander schuldgevoel voor in de plaats is gekomen: een digitale variant. Om niet iedere seconde even bij het blauwe vogeltje te gaan kijken.

Eigen foto’s.

Gepubliceerd door

Rosalinde Markus

Rosalinde Markus (1994) is communicatiestudente en heeft al zolang ze zich kan herinneren een passie voor schrijven. Haar blog is een openbaar notitieboekje over schrijven, bloggen, creativiteit en wat haar opvalt in het communicatievak. Ook is ze hoofdredacteur van online literair tijdschrift Lood.

  • Patrick Mundus

    Hoi Linda. Mijn 1ste comment bleek verdwenen. Tja, het was ook mijn eerste ervaring met Disqus.
    Een mooi inzicht en leuk geschreven. Zeker herkenbaar.
    Digitaal is vlot, praktisch en vol mogelijkheden. Maar het mist het ‘magische’ van papier. Heerlijk een boek in je handen te voelen, de geur van inkt en papier te snuiven, het geritsel van de bladzijden. En als je zelf schrijft, je schitterende vulpen die vloeiend over het papier glijdt en als vanzelf jouw gedachten vormkrullen geeft: woorden.
    Je hebt gelijk dat ze elkander aanvullen. Het echt waardevolle is onze keuze en de vrijheid van die keuze. Idem voor het blauwe vogeltje…

    • Linda Rosalinde Markus

      Hi Patrick! Ah, vervelend. Fijn dat het nu wel gelukt is.
      Bedankt, ook voor je waardevolle aanvulling!