Zo helpt een creatieve schrijfopdracht je ‘show don’t tell’ goed toe te passen

De moeilijkste schrijfregel vind ik ‘show, don’t tell’. Vertel niet dat je personage boos is, laat het zien. Alleen ontstaat dan vaak het volgende probleem: hoe zorg je ervoor dat je dat niet te subtiel doet? Als je niet veel vertelt, moet de lezer het natuurlijk wel uit het verhaal kunnen halen. Sinds een paar weken volg ik een college creatief schrijven. Laatst maakten we een oefening waarmee je kunt zien of je de schrijfregel ‘show, don’t tell’ goed toepast. Het blijft lastig, maar met deze opdracht wordt het iets makkelijker.

[heading margin_top=”13″]Beschrijf een personage tijdens een huishoudelijke taak[/heading]

Tijdens de colleges worden vooral veelvoorkomende schrijfregels besproken en krijgen we opdrachten. Een voorbeeld van zo’n opdracht is: observeer een persoon, schrijf daarna op wat je gezien hebt en verander diegene in een levendig personage. Geef hem een naam, hobby’s en een persoonlijkheid. Ik observeerde een jongen met lang, blond haar met K-Swiss sport- schoenen, een fleece vest en een tas waar net een laptop in paste. Ik noemde hem Bart, schatte hem 23 en vond dat Chinees zijn lievelingseten was.

Na de creatie van dit personage, moesten we hem beschrijven tijdens het uitvoeren van een huishoudelijke taak. Hieronder lees je wat ik ervan gemaakt heb:

Als hij een vriendin had, zou zij het vuilnis buiten zetten. Over wie de afwas deed wilde hij wel discussiëren, maar het vuilnis zou haar taak zijn. Tot die tijd gooide hij zoveel mogelijk afval in de container van de buren, maar dit weekend waren ze thuis, dus klemde hij de vuilniszak tussen zijn vingers en hees hem uit de pedaalemmer. Er vormde zich een kleurloos plasje onder de zak. Hij keek ernaar en opende de zak om te zien wat het was, maar de enige herkenbare voorwerpen waren etensresten. Een stukje bedorven salami kleefde aan een leeg pak melk. Het verspreidde een zurige lucht waar hij liever zo min mogelijk mee geconfronteerd werd. Eronder lag een verkreukeld bakje Sheba waar saus uit druppelde.

De kat was van zijn vorige vriendin, maar ze had geweigerd hem mee te nemen. Nu zat hij ermee opgescheept en kocht hij elke week bakjes kattenvoer zodat het beest niet zou verhongeren. Hij had weleens geprobeerd of het beest pizza lustte, maar het at er alleen de salami vanaf. Bart pakte een geel lintje, knoopte de zak dicht en besloot er vrede mee te hebben dat hij niet zou weten waar het plasje vandaan kwam. Terwijl hij de vuilniszak door de tuin naar de container sleepte, kwam de kat miauwend achter hem aan. Hij liep door en opende de klep van de container. ‘Zelda, ksstt.’ De kat miauwde niet langer, maar krabde aan de zak en likte aan de natte plek. ‘Ksst, ga weg. Anders eet je vanavond pizza. Margherita.

Het verhaal las ik voor aan twee studiegenoten. Ze moesten in een paar woorden het personage omschrijven. Wat ze opschreven? ‘Makkelijk, niet ingewikkeld, veel bezig met z’n ex, lui, verzorgend’. Door hun omschrijvingen wist ik dat ik te subtiel geshowd had. Zo heette zijn kat Zelda omdat hij een gamede en was hij allesbehalve verzorgend. Dat kwam er niet genoeg uit naar voren. Voortaan als ik wil weten of ik niet te overdreven of juist te subtiel show, vraag ik een paar mensen om het personage te beschrijven.

Het maakt de schrijfregel niet makkelijker, maar het helpt wel om te zien of je hem goed toepast.

Gepubliceerd door

Rosalinde Markus

Rosalinde Markus (1994) is communicatiestudente en heeft al zolang ze zich kan herinneren een passie voor schrijven. Haar blog is een openbaar notitieboekje over schrijven, bloggen, creativiteit en wat haar opvalt in het communicatievak. Ook is ze hoofdredacteur van online literair tijdschrift Lood.

  • Lezers kunnen dingen inderdaad heel anders interpreteren. Maar kan je dat altijd vermijden?
    Ik vind het alvast een goede tip. Leuk idee!

  • Lilith_8

    Laatst hoorde ik ook iets heel interessants over ‘show, don’t tell’. De hoofdvraag was eigenlijk: is het wel belangrijk dat iedereen hetzelfde denkt over jouw personage? Ik was van plan om er een van de komende dagen een blogje over te schrijven.

  • karin

    ik mag hopen dat er ook ruimte blijft bestaan voor interpretatie van de ander. je probeert een personage te schetsen maar wat jij ziet en vindt is niet altijd persé wat een ander oppikt en dus ziet en vindt. maar dan blijven karakteristieke trekjes over en die moeten helder zijn denk ik. hij had golven in zijn haar, zijn haar was niet steil dus. bijvoorbeeld.